Degisen bir sey var mi?

Tarihler 31 ocak`i gosteriyor ve iki hafta once yazdgimiz yaziya istinaden hem abd deki enflasyon rakamlari hem de buyume ve fazi karari ardindan gelen aciklamalar yapildi. Son iki haftada gozuken o ki abd ye bagimli iyimserlik su anda guclenmis durumda. Hem buyume rakamlari hem enflasyon rakamlari fed`in bekledigi gibi gelisti (aslinda cuma gunu gelecek olan payroll datasi da onemli) ve de son aciklamasinda fed beklenenden daha hafif bi aciklama yaparak piyasadaki beklentilerin biraz daha sismesine izin verdi. Ne de olsa enflasyon da riskler surse de bu olasailik azaldi ve de buyume ilimli bir sekilde devam ediyor (son ceyrek 3.5%lik rakam abd icin iyi seyler ifade etmek icin yeterli). Hos bu ilimli buyumenin devam etmesi ve de abd deki havalarin sogumasinin bahane edilmesiyle petrol fiyatlari 58 usd ye cikti bugun, petrolde yeni bir spekulatif sisme soz konusu olacak gibi gorunuyor.

Bizde de haftasonunda baslayan hafif yukari hareketin yerini iyimserlige biraktigini gorduk bugun ozellikle bono tarafinda alimlar dikkat cekici, ve de su an itibariyle usdtry kurundaki beklenen yukselis yerini tam tersi ytl de pozisyonlarin acilmasina birakmis gozukuyor. Her ne kadar yen in deger kazanmasi icin ozellikle Fransa tarafindan baski geliyor olsa da carry trade e devam hareketi gozleniyor (eh bu kadar fazi nerde nasil bulunacak).

Bugun bizde de onemli bir veri vardi, 2006 yilinin ve 2006 aralik ayinin resmi dis ticaret dengesi aciklandi. Ortaya cikan rakam tarhimizin en yuksek dis ticaret acigi olsa da (51.9 bio usd), son ay gelen dis ticaret acigi rakami (yaklasik 3.1 bio usd) piyasa beklentilerinin oldukca altinda geldi. Ozellikle son ay ihracatin ithalati karsilama oran yaklasik 73%lik bir orana ulasti ki son donemlerde yakalanan en yuksek oran diyebiliriz (2006 senesi geneli ele alindiginda bu oran 62% civarinda). Bu durum son donemde (dalgalanma ardindan bozulan morllerle dusen tuketici guveni ve mb nin faiz artirimin etkisiyle) ekonominin ihracata dayali olarak hiz kazandigi sonucunu ortaya cikarabiliriz., nitekim kapasite kullanimi ve sanayi uretimi verileri eylul ayi sonrasi iyi geliyor. (Resmi olmayan istatistiklere gore 2007 ocak ayi ihracat rakamlari gecen seninin 38% ustunde gidiyor, ancak burada gecen seneki kar yagisi ve bayram tatili suresinin uzun olmasinin etkisi oldgunu unutmamak gerekiyor).

Orta vadeye baktigimizda akla takilan sorulardan birisi de tcmb`nin fazileri artirma olasiligi var midir? ya da orta vadede faizlerin seviyesi icin ne soylenebilir sorusu. 2007 basinda bu sene faizlerin o kadar kolay dusmeyecegi varsayimi da bu ay sonuna geldigimizde hafif yumusamis gibi gorunmekte. Ancak akildan cikarilmamasi gereken bir sey var ki tcmb nin gecen sene yasadigi kredibilite kaybi sonucu bu sene icerisinde enflasyonun belirlenen patika ya paralel bi sekilde hareket etmesi icin oldukca ihtiyatli davranmasi gerekiyor. Nitekim hedefle uyumlu belirlenmis patikaya baktigimizda mart ayinda 9,2% olan tufe`nin haziran ayinda 6.7% e kadar dusmesi beklenmekte. Bu rakam oldukca keskin ve iddiali bi dusus, ancak tcmb burada gecen yilda olusan yuksek enflasyondan dolayi baz etkisinin bu keskin dusu saglayabilecegini dusunuyor. Eger gercekten buradaki rakamlar merkez bankasinin hedefle uyumlu patikasina paralel sekilde gerceklesirse beklentilerde de keskin bir iyilesme soz konusu olacaktir ve de faizlerin hizla dusmesi soz konusu olacaktir (enflasyonun 4 civarinda olusabilecegi gercegi reel faizi inanilmaz cazip kilacak ve de buyuk alim gelecektir). Bu durumda merkeze faizi indir baskisi artacak ve de temmuz agustos aylarinda olusacak bu baskiya merkez kasimdaki secimleri dusunerek nasil cevap verecek senaryosu gundeme gelebilecek.

Tabi burda sunu vurgulamakta fayda var ki buradaki dusunceler tamamen ceteris paribus a gore olusmakta, yani her sey beklendigi gibi giderse, diger varsayimlar sabit kalirsa (cumhurbaskanligi secimi sorunsuz ve genis kitlelerce benimsenen bi aday gelmesi, olasi bir dis sokun ortaya cikmamasi, irakta asker bi catismanin olmamasi durumlari bunlara ornek teskil edebilir). Bunlarin yaninda cari denge nin de dusme egilimi gosterse de yine bir risk (panik aninda en guzel bahane kaynagi) olarak ampul gibi parladigini da belirtelim.